
Józef Krzyżaniak
DANE PODSTAWOWE
Data i miejsce urodzenia: 5 marca 1896 rok Sławinek, powiat obornicki, województwo poznańskie
Stopień wojskowy (z 1.09.1939): przodownik Policji Państwowej
Miejsce kaźni i pochówku: Twer-Miednoje
Zamordowany: 17-21 kwietnia 1940 roku
Przodownik Policji Państwowej, syn Wojciecha i Marianny z domu Biedna, urodził się 5 marca 1896 roku w Sławienku w powiecie obornickim. Ukończył cztery klasy szkoły powszechnej w Sławienku. W trakcie I wojny światowej służył w armii pruskiej. Po powrocie przyłączył się do Powstania Wielkopolskiego.
Rozpoczął pracę w policji po ukończeniu szkoły policyjnej w Łodzi. Na początku lat 30-tych XX wieku pełnił służbę w powiecie wyrzyskim, przeniesiony na stanowisko komendanta posterunku Policji Państwowej w Pogorzeli, powiat krotoszyński decyzją z 30 czerwca 1933 roku. Od 1938 roku pełnił służbę na stanowisku komendanta posterunku Policji Państwowej w Bukowcu w powiecie nowotomyskim, gdzie służył we wrześniu 1939 roku. Był opiekunem psa towarzyszącego, który wabił się Lord. Otrzymał rozkaz zgrupowania w Opalenicy. Wyjechał na wschód, w nieustalonych okolicznościach dostał się do niewoli sowieckiej.
Żonaty z Jadwigą z domu Nowak, miał trzech synów: Zenona (1931), Jerzego (1933) i Stefana (1939).
Rodzina została ewakuowana przez Przemyśl do Lwowa. Dzięki szczęśliwemu zbiegowi okoliczności (płaczącą na ulicy we Lwowie Jadwigę z dziećmi zaczepił oficer niemiecki i dał jej przepustkę do pociągu), rodzinie w grudniu 1939 roku udało się przyjechać do Uścikuwca do rodziców. Z obozu NKWD w Ostaszkowie otrzymali jeden list w grudniu 1939 roku. W trakcie poszukiwań męża po wojnie, przyszła anonimowa odpowiedź, której treść zszokowała rodzinę.
Jeniec obozu NKWD w Ostaszkowie, zamordowany w Twerze i pochowany w Miednoje. Lista wywózkowa numer 26/4 z 13 kwietnia 1940 roku. Rozstrzelano 17-21 kwietnia 1940 roku.
Postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego z 5 października 2007 roku awansowany pośmiertnie na stopień aspiranta Policji Państwowej.
Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari oraz Kampanii Wrześniowej 1939 roku.
Józef Krzyżaniak został upamiętniony na tablicy pamięci „Mieszkańcy województwa poznańskiego – ofiary ludobójstwa katyńskiego” w kaplicy św. Józefa kościoła pw. św. Jana Kantego w Poznaniu (19.09.2017). Wymieniony wśród ofiar sowieckich ziemi nowotomyskiej (2010).
Literatura:
Miednoje, Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego [3]
Śladem zbrodni katyńskiej [5]
Martyrologia policjantów województwa poznańskiego II RP [10]
Nowotomyska lista Katyńska. Historia i pamięć. [12]
Postanowienie nr 112-48-07 Prezydenta RP z dnia 5 października 2007 r. [19]
Zamordowani Kalininie pochowani w Miednoje [253]

źródło: https://www.muzeumkatynskie.pl/

źródło: https://www.muzeumkatynskie.pl/

Uścikuwiec, grudzień 1939 roku
Jadwidze z dziećmi udało się wyjechać ze Lwowa dzięki specjalnemu pozwoleniu. Za pewne, dzięki temu rodzina uniknęła wywózek na wschód.
źródło: https://www.youtube.com/watch?v=_8H4yLHIOd4

https://www.muzeumkatynskie.pl/
Ostaszków, 12/17.12.1939 rok
Kochani,
Jestem przy życiu i zdrów. Znajduję się w Rosji (ZSRR). Spotkałem tu też naszego Antka. Czy Jadzia z Uścikówka jest u Babci i czy już w Bukowcu. Proszę powiadomić Jadzię.
dalej adres Ostaszkowa
Proszę mi piszcie, o ile osobiście się nie spotkamy (…).
Mój adres na odwrocie


Szanowna Pani!
Mąż nie zginął w 1939 roku lecz zaginął. Zginął dopiero w 1942 roku w Kołymie po ciężkich mękach, których nie warto w ogóle opisywać, gdyż każdym Polakiem na samą myśl o Kołymie krzepnie w żyłach krew. Pióro ani słowo nijak w stanie dać jasnej odpowiedzi na to co się tam działo.
Poszukiwania męża…
Szanowny Panie!
Zwracam się z prośbą do Pana o udzielenie mi cokolwiek wskazówki, wyjaśnień co stało się z moim mężem, który zginął w roku 1939. Załączam zdjęcie moje i męża,
Krzyżaniak Jadwiga

https://www.muzeumkatynskie.pl/

Tablica katyńska w Nowym Tomyślu
Wiecznej pamięci zamordowanych oficerów Wojska Polskiego
w Katyniu i Charkowie oraz funkcjonariuszy Policji
zamordowanych w Twerze i innych miejscach kaźni w 1940 roku
na rozkaz Stalina przez sowieckie NKWD
synom ziemi nowotomyskiej.
W Parku Miejskim przy ulicy Tysiąclecia 31 maja 2010 roku odsłonięto pamiątkową tablicę ofiar zbrodni katyńskiej. To nowe Miejsce Pamięci jest poświęcone 22 bohaterom, którzy własną krwią zapłacili za wierność swej Ojczyźnie. Inicjatorem lokalnej akcji upamiętniającej pomordowanych z rąk NKWD byli nauczyciele i dyrekcja Gimnazjum im. Feliksa Szołdrskiego w Nowym Tomyślu.
Do aktywnego udziału w projekcie sadzenia dębów zaproszono następujące szkoły:
Szkołę Podstawową nr 1 w Nowym Tomyślu
Szkołę Podstawową nr 2 w Nowym Tomyślu
Szkołę Podstawową w Borui Kościelnej
Szkołę Podstawową w Bukowcu
Szkołę Podstawową w Jastrzębsku Starym
Szkołę Podstawową w Sątopach
Szkołę Podstawową w Wytomyślu
Gimnazjum w Borui Kościelnej
Zespół Szkół Zawodowych i Licealnych im. dra Kazimierza Hołogi w Nowym Tomyślu.
źródło: https://bibliotekant.pl/katynocalic-od-zapomnienia/
Katyń…
ocalić od zapomnienia
Józef Krzyżaniak otrzymał swój Dąb Pamięci w Lasku Katyńskim w Poznaniu przy ulicy Polskiej z inicjatywy Stowarzyszenia Katyń w Poznaniu.
Program edukacyjny „Katyń… ocalić od zapomnienia” został zainicjowany 13 kwietnia 2008 roku w czasie uroczystości upamiętnienia 30 Ofiar Zbrodni Katyńskiej na Cmentarzu Poległych w Radzyminie. Jest to idea zachowania pamięci o ofiarach NKWD z 1940 roku poprzez sadzenie imiennych Dębów Pamięci.

