Franciszek Tabaczyński
DANE PODSTAWOWE
Data i miejsce urodzenia: 11 września 1897 rok Słońsk, powiat inowrocławski, województwo poznańskie
Stopień wojskowy (z 1.09.1939): major piechoty
Miejsce kaźni i pochówku: Charków
Major piechoty, syn Piotra i Marii z domu Lewandowskiej, urodził się 11 września 1897 roku w Słońsku, powiat inowrocławski. Podczas I wojny światowej walczył w armii niemieckiej na froncie francuskim. 11 listopada 1918 roku wstąpił do Wojska Polskiego, wcielony do 3. batalionu 2. Pułku Piechoty Legionów. W szeregach Legionów brał udział w Powstaniu Wielkopolskim, walkach z Ukraińcami oraz wojnie polsko-bolszewickiej. Dwukrotnie ranny. Po wojnie przeniesiony do 8. Pułku Piechoty, a następnie do 57. Pułku Piechoty jako dowódca kompanii. W latach 1918-1919 awansował z kaprala na podporucznika, w 1924 mianowany na stopień kapitana, a 17 grudnia 1931 roku na stopień majora ze starszeństwem od 1 stycznia 1932 roku. W marcu 1932 roku dowódca batalionu. W sierpniu 1935 roku przesunięty na stanowisko kwatermistrza. W marcu 1939 roku pełnił służbę w 7. Okręgowym Urzędzie Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego w Poznaniu na stanowisku komendanta Legii Akademickiej. We wrześniu 1939 roku służył w Ośrodku Zapasowym 26. Dywizji Piechoty.
Odznaczony Krzyżem Srebrnym V Klasy Virtuti Militari, ponadto trzykrotnie Krzyżem Walecznych, Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918-1921, Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości oraz Medalem za Ratowanie Ginących.
Od 6 roku życia uczęszczał do szkół; 3 lata do szkoły powszechnej w Ciechrzu, 3 lata do progimnazjum w Strzelnie, następnie 4 lata do gimnazjum humanistycznego w Gnieźnie. Członek organizacji niepodległościowych – Towarzystwa im. Tomasza Zana i Tajnej Organizacji Niepodległościowej. Po zakończeniu działań wojennych zdał maturę (1921) i podpisał akces na zawodowego żołnierza. Oficer liniowy.
Żonaty z Heleną, miał dwóch synów Stanisława (1930) i Janusza (1932).
Jeniec obozu NKWD w Starobielsku, zamordowany w siedzibie charkowskiego Zarządu NKWD i pochowany w Charkowie.
Postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego z dnia 5 października 2007 roku awansowany pośmiertnie na stopień aspiranta Policji Państwowej.
Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari oraz Kampanii Wrześniowej 1939 roku.
Franciszek Tabaczyński został upamiętniony na tablicach pomnika katyńskiego na cmentarzu w Mogilnie (2007).
Literatura:
Charków, Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego [2]
Śladem zbrodni katyńskiej [5]
Postanowienie nr 112-48-07 Prezydenta RP z dnia 5 października 2007 r. [19]
https://pl.wikipedia.org/wiki/Franciszek_Tabaczy%C5%84
* materiały własne
Order Virtuti Militari
W nocy z dnia 24 na 25 września podczas wypadu III baonu 8. Pułku Piechoty na Stary Dworzec – podporucznik Tabaczyński Franciszek idąc w straży przedniej z plutonem K.M. natknął na pozycję nieprzyjaciela pod wsią. Podsunięty pod osłoną nocy na kilkadziesiąt kroków od obsadzonych okopów nieprzyjaciela w chwili gdy ten dostrzegł naszą straż przednią i otwarł ogień, porywa podporucznik Tabaczyński swój pluton i szybkim atakiem na bagnety zdobywa obsadzone okopy biorąc do niewoli 15 oficerów. Szybka decyzja w tym wypadku chroni swój oddział od pewnych strat.
Za bohaterska postawę w czasie walk w Toruńskiej Eskadrze Wywiadowczej otrzymał Order VM 5 kl. nr. 4688.
Odznaczony również dwukrotnie Krzyżem Walecznych i Krzyżem Niepodległości.
źródło: https://wbh.wp.mil.pl/c/scans/VM/I.482.69-6124.pdf
źródło: https://wbh.wp.mil.pl/c/scans/VM/I.482.69-6124.pdf
źródło: https://wbh.wp.mil.pl/c/scans/VM/I.482.69-6124.pdf
Poświadczenie, z dnia 18.11.1920
Niniejszym stwierdzam, że opis czynu we wniosku na odznaczenie orderem „Virtuti MIlitari” klasy V-tej dla podporucznika Franciszka Tabaczyńskiego zgodne jest z prawdą.
Podpisany dowódca kompanii
Pieczątka 8. Pułku Piechoty Legionów
źródło: https://wbh.wp.mil.pl/c/scans/VM/I.482.69-6124.pdf
Pomnik katyński na cmentarzu w Mogilnie
„Gdy gaśnie pamięć ludzka dalej mówią kamienie”
Stefan Kardynał Wyszyński Prymas Polski
Wśród wielu dziesiątek tysięcy żołnierzy i oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w 1940 roku w Katyniu, Starobielsku, Ostaszkowie, Miednoje, Charkowie, Czortkowie, Równem i Kozielsku
oraz innych miejscach Golgoty Wschodu z rozkazu stalinowskich władz Związku Sowieckiego, znaleźli się synowie Ziemi Mogileńskiej.
Urny z ziemią nasiąkniętą krwią naszych bohaterów
złożono pod pomnikiem 15 września 2007 roku.
źródło: https://www.mogilno.pl/asp/82-rocznica-sowieckiej-agresji-na-polske,335,artykul,1,471
Katyń…
ocalić od zapomnienia
Franciszek Tabaczyński otrzymał swój Dąb Pamięci dzięki staraniom Gimnazjum nr 2 im. Armii Krajowej w Oleśnicy przy ulicy
J. Słowackiego 4.
Program edukacyjny „Katyń… ocalić od zapomnienia” został zainicjowany 13 kwietnia 2008 roku w czasie uroczystości upamiętnienia 30 Ofiar Zbrodni Katyńskiej na Cmentarzu Poległych w Radzyminie. Jest to idea zachowania pamięci o ofiarach NKWD z 1940 roku poprzez sadzenie imiennych Dębów Pamięci.
