Henryk Wojciech Tomaszewski

DANE PODSTAWOWE

Data i miejsce urodzenia: 21 maja 1909 rok Berlin
Stopień wojskowy (z 1.09.1939): podporucznik rezerwy
Miejsce kaźni i pochówku: Katyń
Zamordowany: 20-22 kwietnia 1940 roku

Porucznik rezerwy, syn Kazimierza i Zofii z domu Wendorf, urodzony 21 maja 1909 roku w Berlinie. Absolwent kursu w Batalionie Podchorążych Rezerwy Piechoty nr 7 w Śremie (1931). Podporucznikiem mianowany ze starszeństwem 1 stycznia 1933 roku i przydzielony do 64. Pułku Piechoty. Następnie w 59. Pułku Piechoty. Od 1937 w korpusie oficerów sanitarnych z przydziałem do 8., a następnie 4. Szpitala Okręgowego. Zmobilizowany we wrześniu 1939 roku do 4. Szpitala Okręgowego, ewakuowany na wschód. W nieznanych okolicznościach dostał się do niewoli sowieckiej.
Uczęszczał do szkoły podstawowej w Berlinie i w Grudziądzu. Ukończył gimnazjum matematyczno-przyrodnicze w Grudziądzu w 1930 roku. Pracował jako praktykant aptekarski w Grudziądzu (1932) i uczeń aptekarski w Mogilnie (1933). Absolwent Wydziału Farmacji Uniwersytetu Poznańskiego (1938). W trakcie studiów należał do Korpusu UP Zawisza Czarny. Farmaceuta w Aptece pod Orłem T. Reszki w Inowrocławiu (1938), w Aptece J. Klabeckiego w Bydgoszczy (1939) oraz Aptece pod Orłem w Chełmży (1939). Planował objęcie posady przedstawiciela Działu Naukowego Zakładów Chemicznych E. Merck, Darmstadt w Warszawie od 1 września 1939 roku, dzięki biegłej znajomości języka niemieckiego.

Żonaty z Martą z domu Przybyszewską, bezdzietny.
Wysłał listy z obozu NKWD w Kozielsku, nie zachowały się – spalone przez żonę w 1945 roku. Informował o dostaniu się do niewoli sowieckiej i pobycie w obozie jenieckim w Kozielsku. Ostatni nadszedł pod koniec marca 1940 roku.

Jeniec obozu NKWD w Kozielsku, zamordowany i pochowany w Katyniu. Lista wywózkowa numer 036/1 z 16 kwietnia 1940 roku. Rozstrzelany 20-22 kwietnia 1940 roku.

Postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego z 5 października 2007 roku awansowany pośmiertnie na stopień porucznika.

Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari oraz Kampanii Wrześniowej 1939 roku.

Henryk Tomaszewski został upamiętniony na tablicach Pomnika Katyńskiego na cmentarzu w Mogilnie (2007), jak również na tablicy farmaceutów wielkopolskich (2023).

Wg list ekshumacyjnych i dokumentów Zarządu Głównego Polskiego Czerwonego Krzyża przy ciele Henryka Tomaszewskiego, podporucznika znaleziono: znak rozpoznawczy oraz monetę pamiątkową – medal francuski 1914-1918 rok (03378).

Literatura:
Katyń, Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego [1]
Postanowienie nr 112-48-07 Prezydenta RP z dnia 5 października 2007 r. [19]
Katyń 1940 [257]

Henryk Tomaszewski po studiach, 1938 rok — Henryk Tomaszewski 1938 rok
zdjęcie wykonane po studiach

Henryk Tomaszewski w wieku 21 lat. Zdjęcie maturalne. — Henryk Tomaszewski w wieku 21 lat. Zdjęcie maturalne, 1930 rok

Świadectwo pracy Henryka Tomaszewskiego, mgr farmacji z Apteki pod Orłem T. Reszki w Inowrocławiu z okresu od 1 stycznia do 30 września 1938 roku.
*źródło: materiały udostępnione przez Muzeum Armii Poznań*

Henryk Tomaszewski po podchorążówce, 1931 rok
*źródło: materiały udostępnione przez Muzeum Armii Poznań*

Zdjęcie ślubne Henryka Tomaszewskiego — Zdjęcie ślubne Marty Przybyszewskiej i Henryka Tomaszewskiego,
26 grudzień 1938 rok

Dokument mianowania podporucznikiem Henryka Tomaszewskiego

Mianowanie podporucznikiem

Powiatowa Komenda Uzupełnień w Inowrocławiu 4 sierpnia 1933 roku informuje, że zgodnie z dziennikiem personalnym nr 3/33 z dnia 22.VI.1933 roku został Pan Henryk Tomaszewski mianowany podporucznikiem ze starszeństwem z dnia 1 stycznia 1933 roku i przydzielony ewidencyjnie do 64. Pułku Piechoty.
Do rejestracji w tutejszej P.K.U. i wymiany dokumentów (książeczki stanu służby oficerskiej i karty mobilizacyjnej) zostanie wysłane oddzielne pismo.

Dokument podpisał komendant P.K.U. – kapitan Mikołajczak

źródło: materiały udostępnione przez Muzeum Armii Poznań

Dyplom pomocnika aptecznego Henryka Tomaszewskiego — Dyplom pomocnika aptecznego dla Henryka Tomaszewskiego z dnia 21 września 1933 roku.
*źródło: materiały udostępnione przez Muzeum Armii Poznań*

Dyplom uniwersytecki Henryka Tomaszewskiego — Dyplom magistra farmacji Henryka Tomaszewskiego Uniwersytetu Poznańskiego z dnia 24 czerwca 1938 roku.
*źródło: materiały udostępnione przez Muzeum Armii Poznań*

Informacja z PCK dotycząca Henryka Tomaszewskiego — *źródło: materiały udostępnione przez Muzeum Armii Poznań*

Poszukiwania

Międzynarodowy Czerwony Krzyż w Genewie powołując się na pismo z dnia 23 lutego 1954 roku z przykrością informuje, że poszukiwania Henryka Tomaszewskiego nie dały rezultatu.

Polski Czerwony Krzyż pismem w 1994 roku zawiadamia, iż Henryk Tomaszewski, urodzony w 1909 roku przebywał w obozie w Kozielsku. W kwietniu 1940 roku został przekazany do dyspozycji szefa Zarządu NKWD.
Na spisie ekshumowanych z 1943 roku figuruje Tomaszewski Henryk, urodzony w 1909 roku.

Odpis aktu zejścia Henryka Tomaszewskiego

Odpis skróconego aktu zejścia

na podstawie postanowienia o stwierdzeniu zgonu przez Sąd Grodzki w Bydgoszczy z dnia 1 kwietnia 1947 roku

Zaświadczam, że Henryk Wojciech Tomaszewski – aptekarz, zamieszkały w Bydgoszczy, urodzony dnia 21 maja 1909 roku w Berlinie – Niemcy zmarł 31 października 1941 roku o godzinie 24 w Katyniu.
Zmarły był żonaty z Martą z domu Przybyszewska.

Bydgoszcz, dnia 29 kwietnia 1947 roku
Urzędnik Stanu Cywilnego w zastępstwie (nieczytelny podpis).

źródło: materiały udostępnione przez Muzeum Armii Poznań

Pomnik katyński na cmentarzu w Mogilnie

„Gdy gaśnie pamięć ludzka dalej mówią kamienie”
Stefan Kardynał Wyszyński Prymas Polski

Wśród wielu dziesiątek tysięcy żołnierzy i oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w 1940 roku w Katyniu, Starobielsku, Ostaszkowie, Miednoje, Charkowie, Czortkowie, Równem i Kozielsku
oraz innych miejscach Golgoty Wschodu z rozkazu stalinowskich władz Związku Sowieckiego, znaleźli się synowie Ziemi Mogileńskiej.

Urny z ziemią nasiąkniętą krwią naszych bohaterów
złożono pod pomnikiem 15 września 2007 roku.

źródło: https://www.mogilno.pl/asp/82-rocznica-sowieckiej-agresji-na-polske,335,artykul,1,471

TABLICA FARMACEUTÓW WIELKOPOLSKICH

Ponad jedną trzecią farmaceutów wymienionych na tablicy stanowią ofiary zbrodni katyńskiej, a przecież to nie wszyscy. Brakuje nazwisk Maksymiliana Elke (1901-1940), absolwenta poznańskich studiów farmaceutycznych w 1927 roku, a także Kazimierza Wysockiego (1892-1940), właściciela apteki w Opalenicy, który w 1939 roku został zmobilizowany do 7. Szpitala Okręgowego w Poznaniu. W Lesie Katyńskim strzałem w potylicę Rosjanie zamordowali również Antoniego Majorowicza, właściciela Apteki im. Adama Mickiewicza przy ul. Mickiewicza w Poznaniu. W 1939 roku Julian Nietupski (1893-1940) był kierownikiem apteki 7. Szpitala Okręgowego Korpusu nr VIII w Poznaniu. Uczestniczył w kampanii wrześniowej i po jej zakończeniu znalazł się w niewoli sowieckiej. Zginął w Katyniu. Kilka dni później NKWD przyszło po jego żonę, dzieci i dalszych krewnych. Wszyscy zostali zesłani na Sybir. W siedzibie NKWD w Charkowie zginął Stefan Mroczkiewicz (1905-1940), który w 1931 roku ukończył studia farmaceutyczne na Uniwersytecie Poznańskim. Przez kilka lat pracował w Aptece „Pod Złotym Lwem” w Poznaniu, następnie uzyskał dyplom Oficerskiej Szkoły Sanitarnej i przeniósł się do Bydgoszczy, gdzie został kierownikiem Apteki Centralnej przy ul. Gdańskiej. Zmobilizowany do 7. Szpitala Okręgowego w Poznaniu, wraz z nim znalazł się na wschodzie Polski i trafił do obozu w Starobielsku. Został zastrzelony w siedzibie NKWD w Charkowie.

Polegli farmaceuci byli bardzo młodzi i kreatywni. Wielkopolska Okręgowa Izba Aptekarska i Oddział PTFarm w Poznaniu ze swoją Sekcją Historii Farmacji zatroszczyli się o zachowanie pamięci o nich i okolicznościową tablicą wpisały ich tragiczne losy w dzieje Poznania.

Tablica Farmaceutów w kościele OO Dominikanów w Poznaniu — Upamiętnia 64 wielkopolskich farmaceutów zamordowanych w czasie II wojny światowej. Została odsłonięta i poświęcona w krużgankach kościoła ojców Dominikanów w Poznaniu dnia 8 grudnia 2023 roku.

*źródło: https://farmacjawielkopolska.pl/uploads/farmacja/21/PDF.pdf*

Katyń…
ocalić od zapomnienia

Henryk Tomaszewski otrzymał swój Dąb Pamięci w Lasku Katyńskim w Poznaniu przy ulicy Polskiej z inicjatywy Stowarzyszenia Katyń w Poznaniu.

Program edukacyjny „Katyń… ocalić od zapomnienia” został zainicjowany 13 kwietnia 2008 roku w czasie uroczystości upamiętnienia 30 Ofiar Zbrodni Katyńskiej na Cmentarzu Poległych w Radzyminie. Jest to idea zachowania pamięci o ofiarach NKWD z 1940 roku poprzez sadzenie imiennych Dębów Pamięci.

Certyfikat dębu pamięci Henryka Tomaszewskiego

Henryk Wojciech Tomaszewski

DANE PODSTAWOWE

Mianowanie podporucznikiem

Poszukiwania

Odpis skróconego aktu zejścia

Pomnik katyński na cmentarzu w Mogilnie

TABLICA FARMACEUTÓW WIELKOPOLSKICH

Katyń…ocalić od zapomnienia

Powiązane wpisy

Katyń…
ocalić od zapomnienia