A B C D E F G H I J K L Ł M N O P Q R S T U V W X Z
Bogdan Leszek Andrzejewski

Bogdan Leszek Andrzejewski

DANE PODSTAWOWE

Data i miejsce urodzenia: 25 lutego 1907 rok Czerniejewo, powiat gnieźnieński, województwo poznańskie
Stopień wojskowy (z 1.09.1939): podporucznik rezerwy
Miejsce kaźni i pochówku: Katyń
Zamordowany: 4-7 kwietnia 1940 roku

Podporucznik rezerwy, syn Czesława i Olgi z domu Kotlińskiej, urodził się 25 lutego 1907 roku w Czerniejewie w województwie poznańskim. Ukończył Szkołę Podchorążych Rezerwy Piechoty nr 6 w Zaleszczykach w 1928 roku. Służył w 58. Pułku Piechoty. Podporucznikiem mianowany 1 stycznia 1932 roku. Zmobilizowany do Ośrodka Zapasowego 14. Dywizji Piechoty.
Absolwent z 1927 roku gimnazjum im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu oraz wydziału filozofii na Uniwersytecie Poznańskim w 1935 roku, gdzie zdał egzamin magisterski. W trakcie studiów był członkiem korporacji Posnania. Uczył w gimnazjach poznańskich. Był również nauczycielem w gimnazjum męskim im. Karola Marcinkowskiego.

Żonaty z Joanną z domu Paraszewską, miał córkę Barbarę (1936).
Przesłał rodzinie jeden list z Sokolnik koło Łodzi, po otrzymaniu rozkazu mobilizacji oraz jeden list z obozu NKWD w Kozielsku z dnia 24 listopada 1939 roku.

Jeniec obozu NKWD w Kozielsku, zamordowany i pochowany w Katyniu. Lista wywózkowa bez numeru z 2 kwietnia 1940 roku. Rozstrzelany 4-7 kwietnia 1940 roku.

Postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego z 5 października 2007 roku awansowany pośmiertnie na stopień porucznika.

Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari oraz Krzyżem Kampanii Wrześniowej 1939 roku.

Bogdan Leszek Andrzejewski został upamiętniony na tablicy pamięci „Mieszkańcy województwa poznańskiego – ofiary ludobójstwa katyńskiego” w kaplicy św. Józefa kościoła pw. św. Jana Kantego w Poznaniu (19.09.2017). Upamiętniony wśród 38 ofiar katyńskich związanych z ziemią witkowską (2020) oraz na tablicy pomnika w Bramie Korchowskiej w Tarnogórze (1996).

Wg list ekshumacyjnych i dokumentów Zarządu Głównego Polskiego Czerwonego Krzyża przy ciele Bogdana Leszka Andrzejewskiego znaleziono 3 karty pocztowe, kalendarz kieszonkowy, zniszczone fotografje (01997).

Literatura:
Katyń, Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego [1]
Postanowienie nr 112-48-07 Prezydenta RP z dnia 5 października 2007 r. [19]
Zabici w Katyniu, Indeks represjonowanych, tom XXI [30]
https://www.ogrodywspomnien.pl/index/showd/683


Akt urodzenia Bogdana Andrzejewskiego w języku niemieckim
Akt urodzenia Bogdana Andrzejewskiego

Akt urodzenia


Akt urodzenia Bogdana Andrzejewskiego w języku niemieckim wystawiony przez urzędnika stanu cywilnego. Dokument opatrzono pieczęcią urzędową Królewsko-Pruskiego Urządu Stanu Cywilnego Schwarzenau, powiat Witkowo.

Przed niżej podpisanym urzędnikiem stanu cywilnego stawił się dzisiaj, co do tożsamości znany, pełnomocnik Wacław Andrzejewski, zamieszkały w wsi Czerniejewo (Czemiejewo Dorf), wyznania katolickiego, i zgłosił, że jego żona Olga Andrzejewska z domu Bodlin (?), wyznania katolickiego, zamieszkała przy nim, w wsi Czerniejewo w jego mieszkaniu, dnia dwudziestego piątego lutego roku tysiąc dziewięćset siódmego, o godzinie dwunastej i pół po południu (nachmittags) urodziła chłopca, który otrzymał imiona „Bogdan Leszek”.
Odczytano, zatwierdzono i podpisano: Wacław Andrzejewski
Urzędnik stanu cywilnego: Habel
Zaświadcza się niniejszym, że powyższy wyciąg jest zgodny z głównym rejestrem urodzeń Urzędu Stanu Cywilnego w Schwarzenau.
Schwarzenau, dnia 28 lutego 1913 roku

źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości

Bogdan Andrzejewski akt urodzenia

Świadectwo urodzenia Bogdana Andrzejewskiego ważne tylko w sprawach szkolnych i naukowych wydany przez urzędnika stanu cywilnego w Czerniejewie, dnia 31 lipca 1930 roku. Potwierdzające datę i miejsce urodzenia oraz dane rodziców zgodne z dokumentem w języku niemieckim.
źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości

Świadectwo maturalne Bogdana Andrzejewskiego
Świadectwo maturalne Bogdana Andrzejewskiego

Świadectwo dojrzałości


Dokument wystawiony dla Bogdana Andrzejewskiego potwierdzający ukończenie nauki w państwowym gimnazjum im. Marcinkowskiego w Poznaniu w maju 1927 roku. Potwierdza otrzymane oceny z przedmiotów egzaminacyjnych (religii, języka łacińskiego, języka greckiego, historii wraz z nauką o Polsce współczesnej oraz z matematyki ) i pozostałych nauczanych w trakcie lat nauki (języka polskiego, matematyki, propedeutyki filozofii i ćwiczeń cielesnych).
Państwowa Komisja Egzaminacyjna wydając niniejsze świadectwo uznała go za dojrzałego do studiów wyższych.

źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości


Dyplom magistra filozofii


Potwierdzający odbycie studiów na wydziale humanistycznym Uniwersytetu Poznańskiego w zakresie filologii francuskiej przez Bogdana Leszka Andrzejewskiego, urodzonego 25 lutego 1907 roku w Czerniejewie. Egzaminy zdał z wynikiem dobrym lub bardzo dobrym oraz przedstawił pracę magisterską dobrze ocenioną. Otrzymał stopień magistra filozofii jako dowód zakończenia studiów wyższych. Dokument wystawiony w Poznaniu, dnia 18 marca 1935 roku, został podpisany przez rektora, dziekana i przewodniczącego komisji egzaminacyjnej.

źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości

Dyplom ukończenia studiów Bogdana Andrzejewskiego na Uniwersytecie Poznańskim
Dyplom ukończenia studiów Bogdana Andrzejewskiego na Uniwersytecie Poznańskim

Dokument z uniwersytetu poznańskiego Bogdana Andrzejewskiego
Dowód osobisty Bogdana Andrzejewskiego z okresu studiów.
źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości
Bogdan Andrzejewski z rodziną
Bogdan Andrzejewski z żoną Joanną i córką Barbarą,
Poznań, ul. Bukowska, 1938 rok.
źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości

Akt ślubu Bogdana Andrzejewskiego
źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości

Akt ślubu

Wolbórz. Andrzejewski Bogdan Leszek – Joanna Antonina Paraszewska.
„Parafja rzymsko-katolicka św. Mikołaja w Wolborzu, dnia pierwszego lipca, tysiąc dziewięćset trzydziestego trzeciego roku, godzina dziewiąta. Oświadczamy, że w dniu dzisiejszym w obecności pełnoletnich świadków: Witolda Pstrokońskiego właściciela apteki zamieszkałego w Wolborzu i Stefana Siniarskiego Doktora medycyny zamieszkałego w Wolborzu, zawarty został religijny związek małżeński między Bogdanem-Leszkiem Andrzejewskim kawalerem, Absolwentem Uniwersytetu poznańskiego liczącym lat dwadzieścia sześć, synem Czesława i Olgi z Kotlińskich, urodzonym we wsi Czerniejewo, powiat Gniezno, ochrzczonym w kościele parafjalnym w Czerniejewie, zamieszkałym w Poznaniu ulica Spokojna Nr 27 m. 12, a Joanną Antoniną Paraszewską panną, liczącą lat dwadzieścia trzy, córką Andrzeja i Felicji ze Śniadych, urodzoną w Osadzie Tuszyn, powiat Łódzki, ochrzczoną w kościele parafjalnym w Tuszynie, zamieszkałą w Poznaniu, ulica Wyspiańskiego Nr 18 m. 2.
Ślub ten poprzedziły zapowiedzie ogłoszone w kościele Matki Boskiej Bolesnej i św. Michała w Poznaniu, w dniach od szesnastego do dwudziestego szóstego czerwca, roku bieżącego. Obrzędu religijnego dopełnił ksiądz Stanisław Paraszewski wikarjusz miejscowy. Nowożeńcy majątkowej umowy przedślubnej nie zawarli. Akt ten nowożeńcom i świadkom został przeczytany, przyjęty i podpisany.”
/═/ Urzędnik Stanu Cywilnego Ksiądz J. Pertkiewicz. Świadkowie: Witold Pstrokoński, Dr St. Siniarski. Nowożeńcy: Bogdan Andrzejewski, Joanna Paraszewska.
Z oryginałem zgodne – Wolbórz, dnia 31 lipca 1933 roku
Za parafję Wolbórz: Ks. St. Paraszewski

Na dole widnieje opłacony znaczek opłaty stemplowej 1 zł z okrągłą pieczęcią parafialną


Dyplom Koła Bogdan Andrzejewski
Dyplom honorowego członka Koła Romanistów studentów Uniwersytetu Poznańskiego dla pana mgr. Bogdana Andrzejewskiego.
Poznań, 1936 rok
źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości
Dyplom rządu francuskiego Bogdan Andrzejewski
Prezydent Republiki Francuskiej, postanawia:
Srebrny Medal Honoru (Médaille d’honneur en Argent) zostaje przyznany
Panu Bogdanowi Andrzejewskiemu, narodowości polskiej,
Pracownikowi naukowemu / Wysłannikowi w Instytucie Geograficznym Uniwersytetu Poznańskiego.
Sporządzono w Paryżu, dnia 12 kwietnia 1937 r.
źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości

Listy

Kutno, 21 sierpnia 1939 roku


Kochane moje Koteczki!
Już w drodze – na postoju w Kutnie piszę parę słów dla Was – tu wszystko jak najlepiej – sytuacja wg gazet bez zmian. – Zaraz z Poznania wyślę depeszę, gdy tylko się dowiem, co ze mną będzie. – Myślę, że nic nie zapomniałem zarządzić, i cieszę się, że zdążyłem Was zabezpieczyć.
Pisz zaraz po mojej depeszy do Janków o wiadomości, będą je mieli o mnie
telefonem, o ile zostanę w Poznaniu. Nie martw się zupełnie – wszystko – czuję – będzie dobrze.
Całuję Cię i Basię, tak bardzo wasz Tatuś

Adresat: J.W. Pani Janina Andrzejewska
Ozorków, M. O. (Miejsce Odbioru) Sokolniki, ul. Dębowa

List z Poznania - Bogdan Andrzejewski
źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości
List z Poznania - Bogdan Andrzejewski


Kartka do żony Joanna została wysłana z postoju w Kutnie. Biorąc pod uwagę wzór kartki (P.P.T.T. VI-1938) – za pewne miało to miejsce po zmobilizowaniu podporucznika Bogdana Andrzejewskiego do wojska. Słabo czytelna data, odbita na znaczku o wartości 15 gr. z profilem prezydenta Ignacego Mościckiego to za pewne 21 sierpnia 1939 roku, godz. 10.
Treść kartki sugeruje, iż Andrzejewski został powołany, a żona wraz z córką przebywa na letnisku w Sokolnikach koło Ozorkowa.


Kozielsk, 24 listopada 1939 roku


Kochana Mamo!
Tą drogą przesyłam list ten, który proszę natychmiast doręczyć lub dosłać Jasi gdziekolwiek by była w Tuszynie, Łodzi, Sokolnikach i ew. w Poznaniu. Zależy mi na tym bardzo, by dłużej nie potrzebowała czekać na wiadomość o mnie. Reszta wynika z listu poniżej.
– Całuję serdecznie – Bodziu

Dla Jasi:
Moje ukochane i najdroższe Koteczki
– Wreszcie znak życia o mnie i to jak najlepszy – jestem zupełnie zdrów i cały, przebywając w Z.S.S.R. (Rosja Sow.). Całym moim zmartwieniem i udręką jest brak wiadomości o tym, co się z Wami dzieje, coście przeszli i czy w ogóle jesteście przy życiu. – Co Wasze zdrowie i życie codzienne, czy Ty zdrowsza już na nogę mimo bliskiej zimy, i czy nasza Basiula, ukochane maleństwo, zdrowa i cała. Przecież o niczym innym nie myślę, jak o Was dniem i nocą, żyję myślą razem z Wami i wszystkie chwile Wam poświęcam. Rozłąka z Wami to najgorsze z wszystkiego, co dotąd przeżyłem, ale nadzieja zobaczenia się znowu a przede wszystkim oczekiwana od Ciebie odpowiedź z wiadomościami o Waszym zdrowiu pozwolą mi w spokoju spędzić resztę czasu do chwili zobaczenia się z Wami, już bez obaw o nasze szczęście i życie.
Moja ukochana i jedyna Asiulko, stają mi przed oczyma lata razem dotąd spędzone i szczęście nasze, bo życie nasze i nasza Basiula to wszystko, co było i będzie, tylko szczęściem nazywam, – i to mi daje pewność przetrwania wszystkiego – i jestem szczęśliwy i jak zawsze Twój, a właściwie Wasz, myślami i sercem. To samo uczucie u Ciebie niech Ci pozwoli przetrwać, a przede wszystkim dbać o Basiulkę , o Siebie –
załatwić wszelkie sprawy wg Twego uznania, – pobytu, pieniędzy (pożycz od mego Ojca), opieki nad mieszkaniem w Poznaniu przez Janków lub p., bo nic Ci poradzić nie mogę w tej chwili. – Kotusiu mój, odpisz mi natychmiast o wszystkim, lecz oględnie, tylko o Was i rodzinie, sprawach domu i pieniędzy, a ja znów odpiszę, gdy tylko się da. Adres do mnie na odwrocie koperty i poniżej, dasz sobie radę przez znającego język rosyjski, list pisz po polsku, tylko adres po rosyjsku i drugi po polsku obok. – Tyle na dziś moje Koteczki, jedyne abym jak najprędzej odebrał od Was wiadomości o dobrym zdrowiu i spokoju i cierpliwości, nie martw się niczem, wszystko będzie dobrze i znów będziemy razem. Kotusiu mój, jak zawsze całuję Was mocno na dobranoc, o urodzinach i świętach pamiętam i zawsze myślą z Wami, choć daleko, lecz sercem bliżej niż kiedykolwiek. Basiulę utul od tatusia i ucałuj, i Ciebie całuję i tule, Wy moje wszystko – Bodziu

Co słychać u rodziny, Wszystkich uściskaj i pozdrów.

Koperta listu Bogdana Andrzejewskiego z Kozielska

С.С.С.Р. г. КОЗЕЛЬСК – смоленской области -. Почтовый ящик 12 Богдан Чеславович АНДРЖЕЕВСКИЙ
Z.S.R.R. miasto Kozielsk – obwód smoleński – Skrytka pocztowa 12
Bogdan (syn Czesława) Andrzejewski


źródło materiałów: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości
Bogdan Andrzejewski list z Kozielska
Bogdan Andrzejewski list z Kozielska

Adresat: Польша, Тушин, около Лодзи, Воеводство Лодзинское
Парашевская-Андржеевская
Polska, Tuszyn, pod Łodzią, województwo Łódzkie
W.P. Paraszewska-Andrzejewska, dom p. Śniadowej

Koperta listu Bogdana Andrzejewskiego z Kozielska

Poszukiwania

c
List PCK Bogdan Andrzejewski

Warszawa, dnia 30 kwietnia 1940 roku


30 kwietnia 1940 roku Polski Czerwony Krzyż poinformował
p. Kiełbasińską (?), zamieszkałą przy ulicy Złotej 30 m 16 w Warszawie, iż otrzymał wiadomość dotyczącą Bogdana Andrzejewskiego.

Obecnie wiadomo, iż więźniowie sowieckich obozów mieli, oczywiście ograniczoną i cenzurowaną – ale możliwość wysyłania korespondencji do rodzin. W listopadzie 1939 roku Bogdan wysłał list do matki z prośbą o przekazanie żonie i córce. Niestety nie wiemy, kiedy udało się spełnić tę prośbę, jednakże należy przypuszczać, iż niezbyt szybko. Można założyć, iż do lutego 1940 roku nie doszła do niego żadna odpowiedź od rodziny. Zdecydował się posłać informację przez Czerwony Krzyż. Tradycyjnie droga ta oznaczała, iż wysyłany tekst trafiał najpierw do Sojuszu Stowarzyszeń Czerwonego Krzyża i Czerwonego Półksiężyca ZSRR w Moskwie, skąd poprzez Międzynarodowy Komitet Czerwonego Krzyża (MKCK) w Genewie przesyłany był do Biura Informacyjnego PCK w Warszawie. PCK następnie przepisywał te informacje na swoje oficjalne formularze i doręczał je rodzinom pod wskazany adres.

Kierownik Maria Bortnowska przekazała, iż „otrzymaliśmy wiadomość, że Andrzejewski Bogdan, syn Czesława znajdował się 11.II.1940 w obozie jeńców Kozielsk, Smolenskaja obłaskt, pocztowyj jaszczik 12, ZSRR. Pyta o żonę Joannę i dziecko, donosi, że jest zdrów.”

Wiadomość została dostarczona ponad dwa miesiące później – 30 kwietnia 1940 roku. Obecnie wiemy, że choć 11 lutego Bogdan Andrzejewski jeszcze żył, to w dniu doręczenia niestety już nie. Został wywieziony z obozu NKWD w Kozielsku już 2 kwietnia 1940 roku, a zamordowany kilka dni później – między 4 a 7 kwietnia.

źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości


Warszawa, dnia 23 stycznia 1947 roku

Po zakończeniu wojny Joanna Andrzejewska nie ustawała w poszukiwaniach, co potwierdza pismo z Pismo Polskiego Czerwonego Krzyża. Niestety kierownik Biura Informacyjnego pisze, iż na liście wojskowych polskich ekshumowanych ze zbiorowych grobów w Koziej Górze pod Smoleńskiem figuruje podporucznik Andrzejewski Bogdan. Wszystkie zwłoki zostały złożone do bratniej mogiły na specjalnym cmentarzu. Jak zaznacza Maria Bortnowska „wobec braku bliższych danych personalnych, nie ma możliwości ustalić czy wiadomość dotyczy poszukiwanego”.

źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości

List PCK Bogdan Andrzejewski
Dokument z PCK. Kierownikiem Biura Informacyjnego, podobnie jak w 1940 roku, jest Maria Bortowska.

Postanowienie sądu o uznaniu Bogdana Andrzejewskiego za zmarłego

Postanowienie sądu o uznaniu za zmarłego


21 listopada 1948 roku Sąd Powiatowy dla Miasta Poznania na wniosek Czesławy Witkowskiej uznał Bogdana Andrzejewskiego za zmarłego. Data śmierci została oznaczona na 30 czerwca 1943 roku, godz. 12:00 w Koziej Górze (ZSRR). W uzasadnieniu potwierdzono, iż w wyniku działań wojennych, zgodnie z zeznaniami świadków, poszukiwany znalazł się w obozie jeńców polskich w Kozielsku skąd – „jak powszechnie wiadomo Ci zostali wywiezieni i zabici w Katyniu. Nazwisko zaginionego znajduje się na liście wojskowych polskich ekshumowanych ze zbiorowych grobów w Koziej Górze pod Smoleńskiem”.

źródło: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości

Postanowienie sądu o uznaniu Bogdana Andrzejewskiego za zmarłego

Zaręczenie dotyczące Bogdana Andrzejewskiego
Akt zgonu Bogdana Andrzejewskiego

Zaręczenie

Mgr Bogdan Andrzejewski, który zginął w trakcie wojny, mieszkał wraz z żoną Joanną, z domu Paraszewską i córką Barbarą w Poznaniu przy ulicy Bukowskiej nr 41 I piętro do września 1939 roku.
Poznań, dnia 30 kwietnia 1953 roku
Podpisali: Władysław Andrzejewski, Poznań, ul. Kasztelańska 37
Jan Witkowski, Poznań, ul. Kasztelańska 37

Zaręczenie złożone w państwowym biurze notarialnym w Poznaniu.

Bogdan Andrzejewski z kolegami
Bogdan Andrzejewski w mundurze (pierwszy z prawej) z kolegami na poligonie 1938 rok.


źródło zdjęć: materiały udostępnione przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości

Upamiętnienie

Pamięci Ofiar Katyńskich Ziemi Witkowskiej

Pamięci Ofiar Katyńskiej Ziemi Witkowskiej
więzionych i zamordowanych przez sowieckie NKWD
wiosną 1940 w dołach śmierci:
Kozielsk / Katyń; Ostaszków Kalinin / Twer Miednoje; Starobielsk / Charków


Odsłonięty 26 września 2020 roku,
jest symbolem mordu z wiosny 1940 roku. Monument
upamiętnia 38 ofiar zbrodni katyńskiej pochodzących z ziemi witkowskiej.

W 100-lecie zwycięstwa żołnierza polskiego
w wojnie z bolszewikami 1919-1920 roku
w 80 rocznicę zbrodni katyńskiej.


Ze wsparciem darczyńców pomnik ten wystawiło
zgrupowanie historyczne „Kompania Witkowska”.

Witkowo, 26.IX.2020r.

źródło: https://hit.policja.gov.pl/hit/aktualnosci/194364,Odsloniecie-pomnika-quotPamieci-Ofiar-Katynskich-Ziemi-Witkowskiej.html

Obelisk Pamięci Ofiar Katyńskich Ziemi Witkowskiej

Pomnik Tarnogóra

Bóg Honor Ojczyzna
Pomnik w Tarnogórze

Pomnik w Bramie Korchowskiej, w Tarnogórze upamiętniający wydarzenia, które rozegrały się 28 września 1939 roku, gdy oddziały Armii Czerwonej
z pomocą miejscowych żydów rozbroiły żołnierzy 14. dywizji Piechoty Ośrodka Zapasowego „Armii Poznań”.
Do niewoli wzięto około 40 oficerów i podchorążych,
którzy następnie zostali zamordowani w Katyniu.
Odsłonięty 29 września 1996.

źródło: https://www.tarnogrod.pl/uroczystosci-upamietniajace-wydarzenia-w-bramie-korchowskiej/


Tabliczka pamiątkowa ppor. Bogdana Leszka Andrzejewskiego na Cmentarzu Wojennym w Katyniu.
Tabliczka pamiątkowa ppor. Bogdana Leszka Andrzejewskiego na Cmentarzu Wojennym w Katyniu.
źródło: https://myzmarcinka.pl

Powiązane wpisy

Scroll to Top