Walerian Robaszewski

Chorąży Wojska Polskiego, syn Wawrzyńca i Rozalii z domu Zielińskiej, urodził się 30 listopada 1897 roku w Młynach w powiecie Strzelno. Ukończył siedem klas szkoły powszechnej w Inowrocławiu w 1912 roku i pracował u ojca w warsztacie kowalskim. W 1916 roku został powołany do armii niemieckiej i walczył na froncie zachodnim, gdzie był ranny pod Compiegne. Po wybuchu rewolucji w Niemczech zdezerterował i przedostał się do Wielkopolski, gdzie wstąpił do oddziałów powstańczych z dwoma braćmi. Początkowo dowodził oddziałem żandarmerii. Po jego rozbiciu został wzięty do niewoli niemieckiej, z której zbiegł i powrócił do służby. Ciężko ranny 1 lutego 1919 roku, do kwietnia 1919 roku leczony był w szpitalach w Inowrocławiu i Poznaniu. Następnie wcielony do 8. Pułku Strzelców Wielkopolskich (67. pp) i w jego szeregach walczył na froncie bolszewickim w stopniu sierżanta, dowodząc plutonem, a w lecie 1920 roku kompanią ciężkich karabinów maszynowych; wielokrotnie wyróżnił się na polu walki, brał udział w walkach o Nasielsk, Pułtusk i na Suwalszczyźnie. Po zakończeniu wojny pozostał w pułku jako podoficer zawodowy, awansując z dniem 1 czerwca 1921 roku do stopnia chorążego. Ukończył kurs przeszkoleniowy dla chorążych w Chełmnie w 1923 roku oraz kurs w Centralnej Szkole Strzelań w Toruniu.
Uzupełnił wykształcenie ogólne, uczęszczając na kursy dokształcające z zakresu czterech klas gimnazjum w Grudziądzu w 1924 roku. 10 lutego 1927 roku na własną prośbę został przeniesiony do służby Korpusu Ochrony Pogranicza i przydzielony do 1. batalionu Korpusu Ochrony Pogranicza Budsław. Był tam dowódcą plutonu w 1. kompanii granicznej Olkowicze oraz zajmował się szkoleniem młodzieży w ramach Przysposobienia Wojskowego. W kampanii wrześniowej uczestniczył w składzie I Batalionu 207. Pułku Piechoty, walczył w rejonie Lwowa.
Odznaczony Orderem Virtuti Militari V klasy, Krzyżem Walecznych, Brązowym Krzyżem Zasługi, Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918-1921 i Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości.

Żonaty, miał syna Tadeusza Zbigniewa (1928).

Aresztowany przez NKWD w październiku 1939 roku i 11 października osadzony w więzieniu w Tarnopolu, skąd w maju 1940 roku wywieziono go do Odessy.
Aresztant więzienia tzw. Zachodniej Ukrainy, zamordowany w więzieniu w Kijowie przy ul. Karolenkiwskiej 17 i pochowany w Kijowie-Bykowni. Lista wywózkowa numer 041/1–79 z kwietnia 1940 roku.

Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari oraz Kampanii Wrześniowej 1939 roku.

Walerian Robaszewski został upamiętniony na tablicy pamięci „Mieszkańcy  poznańskiego – ofiary ludobójstwa katyńskiego” w kaplicy św. Józefa kościoła pw. św. Jana Kantego w Poznaniu (19.09.2017).