Walenty Ugorny
DANE PODSTAWOWE
Data i miejsce urodzenia: 23 stycznia 1882 rok Borowe, powiat Kalisz, województwo poznańskie
Stopień wojskowy (z 1.09.1939): starszy posterunkowy Policji Państwowej
Miejsce kaźni i pochówku: Twer-Miednoje
Zamordowany: 25-27 kwietnia 1940 roku
Starszy posterunkowy Policji Państwowej, syn Marcina i Marcjanny z domu Pogorzelcy, urodził się 23 stycznia 1882 roku w Borowem, powiat Kalisz. Ukończył trzy klasy szkoły powszechnej. Powołany do służby w armii carskiej. Dowborczyk czyli żołnierz I Korpusu Polskiego w Rosji, utworzonego w latach 1917-1918 pod dowództwem generała Józefa Dowbor-Muśnickiego. Uczestnik wojny polsko-bolszewickiej 1918-1920. Przez wiele lat pełnił służbę w policji powiatu kaliskiego, m.in. na posterunku Policji Państwowej w Stawie. We wrześniu 1939 roku w komisariacie Policji Państwowej w Kaliszu. Aresztowany przez armię sowiecką w Brześciu nad Bugiem.
Odznaczony Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918-1921 i Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości.
Żonaty z Pauliną z domu Nagel, miał trzech synów: Edwarda (1915), Tadeusza (1919) i Józefa (1923).
Przesłał rodzinie jedną kartkę, dostarczoną w grudniu 1939 roku.
W październiku 1939 roku przebywał w obozie przejściowym NKWD w Juchnowie, skąd 26 października 1939 roku przekazany do obozu NKWD w Ostaszkowie. Jeniec obozu NKWD w Ostaszkowie, zamordowany w Twerze i pochowany w Miednoje. Lista wywózkowa numer 045/3 z 22 kwietnia 1940 roku. Rozstrzelany w okresie 25-27 kwietnia 1940 roku.
Postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego z 5 października 2007 roku awansowany pośmiertnie na stopień aspiranta Policji Państwowej.
Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari oraz Kampanii Wrześniowej 1939 roku.
Walenty Ugorny został upamiętniony na tablicy pamięci „Mieszkańcy województwa poznańskiego – ofiary ludobójstwa katyńskiego” w kaplicy św. Józefa kościoła pw. św. Jana Kantego w Poznaniu (19.09.2017).
Literatura:
Miednoje, Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego [3]
Kaliszanie – ofiary zbrodni katyńskiej [9]
Martyrologia policjantów województwa poznańskiego II RP [10]
Postanowienie nr 112-48-07 Prezydenta RP z dnia 5 października 2007 r. [19]
Zamordowani Kalininie pochowani w Miednoje [253]
Międzynarodowy Czerwony Krzyż
Genewa, 15.10.1940r.
Paulina Ugorna, żona Walentego Ugornego – zwróciła się do Międzynarodowego Czerwonego Krzyża z zapytanie o męża i syna Edwarda. Najstarszy syn ukończył III rok Szkoły Podchorążych Piechoty w Komorowie, koło Ostrowa Mazowieckiego. Został powołany do wojska i walczył we wrześniu 1939 roku. Ciężko ranny 3 września pod Bogumiłem na Zaolziu, trafił do szpitala polowego w Kowlu. Uratowany przed bolszewikami przez rodaków, ostatecznie zmarł z powodu odniesionych ran. Matka, zwróciła się do Międzynarodowego Czerwonego Krzyża z prośbą o odnalezienie związanych z nim dokumentów oraz grobu.
W nawiązaniu do zapytania odnośnie Walentego Ugornego Międzynarodowy Czerwony Krzyż potwierdził, że był w obozie w Ostaszkowie. Jednocześnie stwierdził, że wszystkie wysyłane do sowieckich obozów listy od pewnego czasu wracają niedoręczone. Według nie potwierdzonych informacji obozy zostały zlikwidowane, ale o losie więźniów nic nie wiadomo. Władze sowieckie nie udzielają żadnych informacji. Zapytania zostały również przesłane do oddziału Czerwonego Krzyża w Moskwie z prośbą o dodatkowe informacje.
Łódź, dnia 23 grudnia 1937 roku
Komenda Wojewódzka Policji Państwowej w Łodzi (nr 7785/37)
Na podstawie art. 73-a rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 6 marca 1928 roku o Policji Państwowej, w brzmieniu obwieszczenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 31 grudnia 1930 r. (Dz. U. R. P. n 5/31, poz. 27) oraz upoważnienia Pana Komendanta Głównego Policji Państwowej, zawartego w piśmie z dnia 21.XII.1937r. Nr 52382, awansuję Pana Ugornego Walentego, posterunkowego Policji Państwowej w Kaliszu, z dniem 1 stycznia 1938 roku na stanowisko starszego posterunkowego Policji Państwowej.
Komenda Wojewódzka Policji Państwowej w Łodzi
Komendant Wojewódzki, dr Torwiński
źródło: materiały udostępnione przez Muzeum Armii Poznań
Postanowienie
Dnia 10 grudnia 1949 roku
Sąd Grodzki w Kaliszu, w osobie p.o. sędziego M. Chwiałkowskiego
w obecności Protokolanta J. Błażejewskiej
po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 1949 roku sprawy z wniosku Pauliny Ugornej o uznanie za zmarłego (…) i stwierdzenie zgonu (…)
postanawia:
Uznać za zmarłego Walentego Ugornego, syna Marcina i Marcjanny z domu Pogorzelec, urodzonego dnia 11/23 stycznia 1882 roku w Borowie, za zmarłego ustalając datę jego śmierci na dzień 9 maja 1946 roku.
p.o. Sędzia Grodzki M. Chwiałkowski
Uzasadnienie.
Z zeznań wnioskodawczyni Pauliny Ugornej wynika, że mąż jej jako funkcjonariusz policji Państwowej został w 1939 roku ewakuowany. Z chwilą wybuchu wojny na wschodzie tereny Polski, skąd już nie wrócił. Wnioskodawczyni otrzymała kartkę pocztową od swego męża Walentego Ugornego z obozu z Ostaszkowa i to była ostatnia wiadomość. Poczynione ogłoszenia nie odniosły żadnego skutku. Z uwagi na powyższe należało orzec jak w sentencji postanowienia na mocy powołanych w tejże sentencji przepisów prawnych.
źródło: materiały udostępnione przez Muzeum Armii Poznań
Katyń…
ocalić od zapomnienia
Walenty Ugorny otrzymał swój Dąb Pamięci dzięki staraniom Szkoły Podstawowej im. Janusza Kusocińskiego w Opatówku przy ulicy Szkolnej 3.
Program edukacyjny „Katyń… ocalić od zapomnienia” został zainicjowany 13 kwietnia 2008 roku w czasie uroczystości upamiętnienia 30 Ofiar Zbrodni Katyńskiej na Cmentarzu Poległych w Radzyminie. Jest to idea zachowania pamięci o ofiarach NKWD z 1940 roku poprzez sadzenie imiennych Dębów Pamięci.
