Jan Władysław Chylewski
DANE PODSTAWOWE
Data i miejsce urodzenia: 27 czerwca 1891 rok Łęki Wielkie, powiat kościański, województwo poznańskie
Stopień wojskowy (z 1.09.1939): podpułkownik artylerii
Miejsce kaźni i pochówku: Charków
Podpułkownik artylerii, syn Adama i Antoniny, urodził się 27 czerwca 1891 roku w Łękach Wielkich w powiecie kościańskim. Absolwent dziewięcioklasowego gimnazjum humanistycznego w Ostrowie Wielkopolskim, gdzie w 1912 roku zdał maturę. W szkole należał do tajnego Towarzystwa Tomasza Zana. W latach 1912-1913 studiował prawo na Uniwersytecie w Berlinie, jednak zrezygnował ze studiów. Po przeszkoleniu uzyskał uprawnienia kupca zbożowego. W latach 1914-1918 służył w armii niemieckiej w jednostkach artylerii zarówno na froncie wschodnim, jak i zachodnim. Po demobilizacji zgłosił się 4 stycznia 1919 roku na ochotnika do Wojska Polskiego. Był dowódcą baterii artylerii ciężkiej, która 11-13 stycznia brała udział w walkach pod Szubinem i dowódcą 1. Dywizjonu Artylerii Ciężkiej, która walczyła na froncie północnym w powstaniu wielkopolskim. Uczestniczył w wojnie 1919-1921 w szeregach 17. Dywizjonu Artylerii Ciężkiej w walkach na froncie galicyjsko-wołyńskim oraz południowo-wschodnim. 20 maja 1920 roku w miejscowości Krzywicze wykazał się męstwem i odwagą, doprowadzając do unieszkodliwienia wojsk nieprzyjaciela, kierując ogniem artylerii z wieży kościoła. Za czyny te otrzymał Order Virtuti Militari V klasy. Po wojnie wrócił do garnizonu, awansował na stopień kapitana i dalej służył w 7. Pułku Artylerii Ciężkiej w Poznaniu. W 1928 roku w stopniu majora przeniesiony do Wołyńskiej Szkoły Podchorążych Rezerwy Artylerii we Włodzimierzu Wołyńskim. W 1931 roku został przeniesiony do 8. Pułku Artylerii Ciężkiej w Toruniu na stanowisko dowódcy dywizjonu i kwatermistrza pułku. W 1934 roku otrzymał awans na stopień podpułkownika. W 1939 roku został komendantem Mazowieckiej Szkoły Podchorążych Rezerwy Artylerii w Zambrowie.
Odznaczony ponadto Orderem Odrodzenia Polski, Krzyżem Niepodległości, dwukrotnie Krzyżem Walecznych, Złotym Krzyżem Zasługi, Medalem Niepodległości, Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918-1921 i Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości.
Żonaty z Aleksandrą, miał trzech synów.
Jeniec obozu NKWD w Starobielsku, zamordowany w siedzibie charkowskiego Zarządu NKWD i pochowany w Charkowie.
Postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego z 5 października 2007 roku awansowany pośmiertnie na stopień pułkownika.
Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari oraz Kampanii Wrześniowej 1939 roku.
Jan Władysław Chylewski został upamiętniony na tablicy pamięci „Mieszkańcy województwa poznańskiego – ofiary ludobójstwa katyńskiego” w kaplicy św. Józefa kościoła pw. św. Jana Kantego w Poznaniu (19.09.2017). Jest też wymieniony przy Kościańskim Krzyżu Wschodnim w Kościanie oraz na Obelisku Katyńskim w Nakle nad Notecią (2010).
Literatura:
Charków, Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego [2]
Powstańcy wielkopolscy w grobach katyńskich [15]
Postanowienie nr 112-48-07 Prezydenta RP z dnia 5 października 2007 r. [19]
Kawalerowie Orderu Virtuti Militari w mogiłach katyńskich [29]
https://www.koscian.pl/files/8545/folder_koscianska_lista_katynska.pdf
https://pl.wikipedia.org/wiki/Jan_Chylewski
źródło: http://www.muzeumkatynskie.pl/
źródło: http://www.muzeumkatynskie.pl/
Order Virtuti Militari
30 V 1920 roku, po zajęciu przez piechotę miejscowości Krzywicza, por. Chylewski urządził na wieży pobliskiego kościoła posterunek obserwacyjny, mimo iż zarówno sam kościół, jak i jego otoczenie znajdowało się pod mocnym ostrzałem baterii nieprzyjaciela. Na początek, dzięki unieszkodliwieniu gniazda kaemów, umożliwił piechocie kontynuowanie natarcia. A gdy z wieży kościoła zaobserwował ruchy wojsk nieprzyjacielskich zmierzających do rozpoczęcia kontrataku, i tym razem pokierował ogniem haubic na tyle skutecznie, że kolumny wroga rozpierzchły się w panice. Chociaż szrapnele coraz częściej pękały w pobliżu stanowiska dowodzenia, por. Chylewski nie opuścił wieży kościoła, trwał na pozycji i trafnie zlokalizowawszy źródło ognia, zmasowaną kanonadą ostatecznie uciszył wroga.
Za czyny te został odznaczony Orderem VM 5 kl. nr. 4725. Odznaczony również dwukrotnie Krzyżem Walecznych i Krzyżem Niepodległości.
Kościański Krzyż Wschodni
Upamiętnia 62 osoby zamordowane na Wschodzie.
Tablice odsłonięto w 2007 roku.
Cokół pod krzyżem nosi ślady po ostrzale. Są to ślady „zabawy” niemieckich okupantów.
Obelisk – Pomnik Katyń
Nakło nad Notecią
Ofiarom Zbrodni Katyńskiej
z terenu obecnego powiatu nakielskiego
w 70 rocznicę zbrodni
Mieszkańcy Powiatu Nakielskiego (2010)
Pomysłodawcą przedsięwzięcia był kcyński badacz historii Józef Marosz,
a fundatorem pomnika Zarząd Powiatu w Nakle nad Notecią.
Monument z tablicami ku pamięci pomordowanych
przez sowieckie NKWD w 1940 roku został odsłonięty na terenie parafii
pw. św. Wawrzyńca w Nakle nad Notecią 12 września 2010 roku.
Tablice zawierają 70 nazwisk ofiar, wśród których było 20 policjantów.
źródło: https://kujawsko-pomorska.policja.gov.pl/kb/informacje/historia-policji/zbrod/uroczystosci-zwiazane/3208,Odsloniecie-tablicy-pamieci-w-Nakle-nad-Notecia.html
Katyń…
ocalić od zapomnienia
Jan Władysław Chylewski otrzymał swój Dąb Pamięci przy Klasztorze Franciszkanów, Sanktuarium Matki Bożej Śnieżnej Opiekunki Rodzin w Pilicy przy ulicy Biskupice 47.
Program edukacyjny „Katyń… ocalić od zapomnienia” został zainicjowany 13 kwietnia 2008 roku w czasie uroczystości upamiętnienia 30 Ofiar Zbrodni Katyńskiej na Cmentarzu Poległych w Radzyminie. Jest to idea zachowania pamięci o ofiarach NKWD z 1940 roku poprzez sadzenie imiennych Dębów Pamięci.
