Witold Antoni Wichrowski
DANE PODSTAWOWE
Data i miejsce urodzenia: 17 listopada 1884 rok Strzelno, powiat mogileński, województwo poznańskie
Stopień wojskowy (z 1.09.1939): porucznik rezerwy
Miejsce kaźni i pochówku: Katyń
Zamordowany: 4-7 kwietnia 1940 roku
Porucznik rezerwy, syn Czesława i Jadwigi z domu Wandl, urodził się 17 listopada 1884 roku w Strzelnie. W 1909 roku powołany do służby w wojsku niemieckim, jednak ze względu na zły stan zdrowia zwolniony po dwóch miesiącach. W 1914 roku zmobilizowany do armii niemieckiej i zwolniony ze względu na poważną chorobę serca. W dniu wybuchu powstania wielkopolskiego – 27 grudnia 1918 roku zgłosił się na ochotnika do dyspozycji generała Wierzejewskiego. Objął na Dworcu Głównym w Poznaniu Stację Sanitarną, a następnie został przydzielony do składnicy sanitarnej w Szpitalu Wojskowym w Poznaniu. 1 października 1919 roku przeszedł do rezerwy. Porucznikiem ze starszeństwem mianowany 1 czerwca 1919 roku. W 1939 roku zmobilizowany do Szpitala Polowego nr 702.
Odznaczony Krzyżem Walecznych i Krzyżem Zasługi Obywatelskiej Wielkopolski.
Uczęszczał do Gimnazjum im. Fryderyka Wilhelma, a następnie do Gimnazjum im. Augusty Wiktorii w Poznaniu (obecnie I Liceum im. Karola Marcinkowskiego) i w 1905 roku uzyskał świadectwo dojrzałości. W 1912 roku ukończył studia na Wydziale Farmacji Uniwersytetu w Lipsku, uzyskując tytuł magistra farmacji. Krótko pracował w Berlinie jako chemik, a następnie powrócił do Poznania i prowadził z ojcem własną Fabrykę Olejów Mineralnych. W okresie międzywojennym skarbnik w Związku Oficerów Rezerwy Ziem Zachodnich RP. Po przejściu do rezerwy osiedlił się w majątku ziemskim Charbin w powiecie witkowskim, a następnie powrócił do Poznania i otworzył aptekę na placu Wolności.
Żonaty z Izabelą z domu Węclewską, miał córkę Aleksandrę i syna Janusza.
Jeniec obozu NKWD w Kozielsku, zamordowany i pochowany w Katyniu. Lista wywózkowa bez numeru z 1 kwietnia 1940 roku. Rozstrzelany 4-7 kwietnia 1940 roku.
Postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego z 5 października 2007 roku awansowany pośmiertnie na stopień kapitana.
Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari oraz Kampanii Wrześniowej 1939 roku.
Witold Antoni Wichrowski został upamiętniony na tablicy pamięci „Mieszkańcy województwa poznańskiego – ofiary ludobójstwa katyńskiego” w kaplicy św. Józefa kościoła pw. św. Jana Kantego w Poznaniu (19.09.2017). Posiada tabliczkę na Pomniku Polskiego Państwa Podziemnego w Poznaniu (2007). Wymieniony na pomniku katyńskim na cmentarzu w Mogilnie (2007) oraz na pomniku Pamięci Ofiar Katyńskich Ziemi Witkowskiej (2020). Uhonorowany na tablicy farmaceutów wielkopolskich w kościele Ojców Dominikanów w Poznaniu (2023).
Literatura:
Katyń, Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego [1]
Powstańcy wielkopolscy w grobach katyńskich [15]
Postanowienie nr 112-48-07 Prezydenta RP z dnia 5 października 2007 r. [19]
Zabici w Katyniu, Indeks represjonowanych, tom XXI [30]
https://archiwum.aptekarzpolski.pl/historia-farmacji/aptekarze-w-zwycieskim-powstaniu-wielkopolskim-1918-1919-i-ich-udzial-w-organizacji-wladz-samorzadowych-w-100-rocznice-wybuchu-powstania-wielkopolskiego/
Pomnik katyński na cmentarzu w Mogilnie
„Gdy gaśnie pamięć ludzka dalej mówią kamienie”
Stefan Kardynał Wyszyński Prymas Polski
Wśród wielu dziesiątek tysięcy żołnierzy i oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w 1940 roku w Katyniu, Starobielsku, Ostaszkowie, Miednoje, Charkowie, Czortkowie, Równem i Kozielsku
oraz innych miejscach Golgoty Wschodu z rozkazu stalinowskich władz Związku Sowieckiego, znaleźli się synowie Ziemi Mogileńskiej.
Urny z ziemią nasiąkniętą krwią naszych bohaterów
złożono pod pomnikiem 15 września 2007 roku.
źródło: https://www.mogilno.pl/asp/82-rocznica-sowieckiej-agresji-na-polske,335,artykul,1,471
Pomnik Polskiego Państwa Podziemnego
Odsłonięty przy Alejach Niepodległości w Poznaniu w 2007 roku składa się z sześciu słupów pamięci z tablicami pamiątkowymi, oszklonej krypty, która symbolizuje zejście do podziemi i unoszących się nad całym założeniem sylwetek orłów. Monument otoczony jest stelami z tabliczkami z żeliwa upamiętniającymi Wielkopolan. Wśród nich są nazwiska lekarzy, sanitariuszy i farmaceutów.
Polskiemu Państwu Podziemnemu i jego sile zbrojnej Armii Krajowej
Wielkopolanie
źródło zdjęć: https://pl.wikipedia.org/wiki/Pomnik_Polskiego_Pa%C5%84stwa_Podziemnego_w_Poznaniu
Pamięci Ofiar Katyńskich Ziemi Witkowskiej
Pamięci Ofiar Katyńskiej Ziemi Witkowskiej
więzionych i zamordowanych przez sowieckie NKWD
wiosną 1940 w dołach śmierci:
Kozielsk / Katyń; Ostaszków Kalinin / Twer Miednoje; Starobielsk / Charków
Odsłonięty 26 września 2020 roku,
jest symbolem mordu z wiosny 1940 roku. Monument
upamiętnia 38 ofiar zbrodni katyńskiej pochodzących z ziemi witkowskiej.
W 100-lecie zwycięstwa żołnierza polskiego
w wojnie z bolszewikami 1919-1920 roku
w 80 rocznicę zbrodni katyńskiej.
Ze wsparciem darczyńców pomnik ten wystawiło
zgrupowanie historyczne „Kompania Witkowska”.
Witkowo, 26 wrzesień 2020 rok
źródło: https://hit.policja.gov.pl/hit/aktualnosci/194364,Odsloniecie-pomnika-quotPamieci-Ofiar-Katynskich-Ziemi-Witkowskiej.html
źródło: https://farmacjawielkopolska.pl/uploads/farmacja/21/PDF.pdf
TABLICA FARMACEUTÓW WIELKOPOLSKICH
Ponad jedną trzecią farmaceutów wymienionych na tablicy stanowią ofiary zbrodni katyńskiej, a przecież to nie wszyscy. Brakuje nazwisk
Maksymiliana Elke (1901-1940), absolwenta poznańskich studiów farmaceutycznych w 1927 roku, a także Kazimierza Wysockiego (1892-1940), właściciela apteki w Opalenicy, który w 1939 roku został zmobilizowany do 7. Szpitala Okręgowego w Poznaniu. W Lesie
Katyńskim strzałem w potylicę Rosjanie zamordowali również Antoniego Majorowicza, właściciela Apteki im. Adama Mickiewicza przy ul. Mickiewicza w Poznaniu. W 1939 roku Julian Nietupski (1893-1940) był kierownikiem apteki 7. Szpitala Okręgowego Korpusu nr VIII w Poznaniu. Uczestniczył w kampanii wrześniowej i po jej zakończeniu znalazł się w niewoli sowieckiej. Zginął w Katyniu. Kilka dni później NKWD przyszło po jego żonę, dzieci i dalszych krewnych. Wszyscy zostali zesłani na Sybir. W siedzibie NKWD w Charkowie zginął Stefan Mroczkiewicz (1905-1940), który w 1931 roku ukończył studia farmaceutyczne na Uniwersytecie Poznańskim. Przez kilka lat pracował w Aptece „Pod Złotym Lwem” w Poznaniu, następnie uzyskał dyplom Oficerskiej Szkoły Sanitarnej i przeniósł się do Bydgoszczy, gdzie został kierownikiem Apteki Centralnej przy ul. Gdańskiej. Zmobilizowany do 7. Szpitala Okręgowego w Poznaniu, wraz z nim znalazł się na wschodzie Polski i trafił do obozu w Starobielsku. Został zastrzelony w siedzibie NKWD w Charkowie.
Polegli farmaceuci byli bardzo młodzi i kreatywni. Wielkopolska Okręgowa Izba Aptekarska i Oddział PTFarm w Poznaniu ze swoją Sekcją Historii Farmacji zatroszczyli się o zachowanie pamięci o nich i okolicznościową tablicą wpisały ich tragiczne losy w dzieje Poznania.
źródło: https://myzmarcinka.pl/
Katyń…
ocalić od zapomnienia
Witold Adam Wichrowski otrzymał swój Dąb Pamięci w Lasku Katyńskim w Poznaniu przy ulicy Polskiej z inicjatywy Stowarzyszenia Katyń w Poznaniu.
Program edukacyjny „Katyń… ocalić od zapomnienia” został zainicjowany 13 kwietnia 2008 roku w czasie uroczystości upamiętnienia 30 Ofiar Zbrodni Katyńskiej na Cmentarzu Poległych w Radzyminie. Jest to idea zachowania pamięci o ofiarach NKWD z 1940 roku poprzez sadzenie imiennych Dębów Pamięci.
