Edmund Bondke
DANE PODSTAWOWE
Data i miejsce urodzenia: 29 lipca 1912 rok Sarnowa koło Rawicza, województwo poznańskie
Stopień wojskowy (z 1.09.1939): podporucznik piechoty rezerwy
Miejsce kaźni i pochówku: Charków
Podporucznik piechoty rezerwy, syn Władysława i Anieli z domu Krzykawskiej, urodził się 29 lipca 1912 roku w Sarnowej koło Rawicza. Absolwent dywizyjnego kursu podchorążych rezerwy piechoty przy 69. Pułku Piechoty. Mianowany podporucznikiem ze starszeństwem od 1 stycznia 1935 roku. Przydzielony na praktykę do 70. Pułku Piechoty, a następnie do 55. Pułku Piechoty, w którym odbywał ćwiczenia rezerwy jako dowódca plutonu. W 1939 roku włączony do kadry oficerskiej Ośrodka Zapasowego 14. Dywizji Piechoty.
Absolwent Państwowego Seminarium Nauczycielskiego w Rawiczu z 1931 roku i Studium Nauczycielskiego z 1938 roku. Nauczyciel Szkoły Powszechnej w Gołaszynie, a następnie w Bojanowie. Od 1935 roku kierownik szkoły w Sielcu Nowym koło Rawicza. Instruktor Związku Harcerstwa Polskiego.
Żonaty z Janiną Marią.
Jeniec obozu NKWD w Starobielsku, zamordowany w siedzibie charkowskiego Zarządu NKWD i pochowany w Charkowie.
Postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego z 5 października 2007 roku awansowany pośmiertnie na stopień porucznika.
Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari oraz Krzyżem Kampanii Wrześniowej 1939 rok.
Edmund Bondke został upamiętniony na tablicy pamięci „Mieszkańcy województwa poznańskiego – ofiary ludobójstwa katyńskiego” w kaplicy św. Józefa kościoła pw. św. Jana Kantego w Poznaniu (19.09.2017). Upamiętniony na tablicy pamiątkowej z czarnego granitu w Sarnowej, gmina Rawicz.
Literatura:
Charków, Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego [2]
Żołnierska droga przez Mękę. Wielkopolanie w obozach sowieckich [17]
Postanowienie nr 112-48-07 Prezydenta RP z dnia 5 października 2007 r. [19]
Leszczyńska lista katyńska [22]
Starobielsk, bez daty
Najdroższa Janeczko!
Z powodu zbliżających się Świąt Bożego Narodzenia łamię się w myśli z Tobą, Rodzicami Twymi i rodzeństwem opłatkiem. Życzę Wam aby Nowy Rok był dla nas łaskawszy i pomyślniejszy. Mnie zdrowie dopisuje, jedynie czego mnie brak, wiadomości od twoich. Pisz więc bardzo dużo . Czy Rodzice twoi zamieszkali w domu mego dziadka? Co Ty zrobiłaś z mieszkaniem naszym? Z czego żyjecie? Co z Twoim i moim rodzeństwem? O ile Marcia mieszka w Sarnowie to powiadom ją o mnie, podaj jej adres. Co robią koledzy którzy zostali zwolnieni przez Niemców z obozów jeńców wojennych? Czy otrzymują oni posady? Jak wygląda obecnie u Was
życie normalne? O ile byłaś w Sielcu, to napisz mi co tam nowego – Pozdrów również znajomych.
Kończę śląc ukłony dla Twych Rodziców i babci, uściski dla Heni, Cześka,
Kazia, Wacka oraz Marci i Władka.
Ciebie ściskam i całuję mocno
Twój mąż kochający Cię Edek
Adres mój na odwrotnej stronie
źródło: materiały udostępnione przez Muzeum Armii Poznań
Starobielsk, 29.XI.39
Najdroższa Janeczko!
Jestem w Rosji Sowieckiej. Czuję się zupełnie zdrowy. Ranny nie byłem.
Powiadom o tym Marcię, Władka i twoich Rodziców. Ponieważ Rodzice twoi sprzedali dom i mają na pewno trudności z mieszkaniem, dlatego proszę ich by zamieszkali w domu dziadka mego na parterze. Co do naszego mieszkania to zadecyduj stosownie do okoliczności i donieś mi o tym. Pisz często i zwięźle o tym co porabiacie i jak sobie radę dajecie. Adres mój masz napisany po rosyjsku. Przepisz go dokładnie.
Łączę wiele serdeczności dla Twoich Rodziców, Władka i Marci.
Ściskam Cię i całuję
Twój mąż Edek
———————————————-
Adresat: Janina Maria Bondke
ul. Kolejowa 108 lub Kilińskiego 52
Sarnowa pow. Rawicz, woj. Poznańskie
Nadawca: Edmund Władysławowicz Bondke,
Starobielsk, skr. poczt. 15, ZSRR
Telegram
Wysłany z obozu NKWD w Starobielsku
8 kwietnia 1940 rok o godzinie 16:40.
Zaadresowany do Janiny Bondke, Sarnowa
„Zdrowy. Kartki pocztowe otrzymane. Ucałowania Bondke.”
źródło: materiały udostępnione przez Muzeum Armii Poznań
SARNOWA, gmina Rawicz
ściana południowa Ratusza
„Jeśli zapomnę o nich, Ty Panie zapomnij o mnie…”
Mieszkańcom Sarnowy którzy cierpieli i ginęli za wolność ojczyzny
Samorząd i Społeczeństwo
Ofiary zbrodni stalinowskiej:
Józef Skwara
Edmund Bondke
źródło: https://rawicz.pl/miasto-i-gmina/dla-turystow/miejsca-pamieci/
Katyń…
ocalić od zapomnienia
Edmund Bondke otrzymał swój Dąb Pamięci w Lasku Katyńskim w Poznaniu przy ulicy Polskiej.
Program edukacyjny „Katyń… ocalić od zapomnienia” został zainicjowany 13 kwietnia 2008 roku w czasie uroczystości upamiętnienia 30 Ofiar Zbrodni Katyńskiej na Cmentarzu Poległych w Radzyminie. Jest to idea zachowania pamięci o ofiarach NKWD z 1940 roku poprzez sadzenie imiennych Dębów Pamięci.
